अमेरिका । प्रधानन्यायाधीश जोन रोबट्र्सले सोमबार राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पलाई संघीय व्यापार आयोग (एफटीसी)का एक सदस्यलाई हटाउन अनुमति दिएका छन् । यो सर्वोच्च अदालतले अहिलेका लागि अनुमति दिएको उच्च–प्रोफाइल मामिलामा पछिल्लो कदम हो ।
ट्रम्पले वसन्तमा रेबेका स्लटरलाई हटाउन प्रयास गरेका थिए तर स्लटरले मुद्दा दायर गरेपछि तल्लो अदालतले उनलाई पुनःस्थापित गर्न आदेश दिएको थियो । कानुनले आयुक्तहरूलाई केवल दुर्व्यवहार वा कर्तव्यको उपेक्षाजस्ता कारणका लागि मात्र हटाउन अनुमति दिन्छ । रोबट्र्सले छोटो आदेशमार्फत तल्लो अदालतका निर्णयहरूलाई रोकिदिए । न्याय मन्त्रालयले एफटीसी र अन्य कार्यकारी एजेन्सीहरू राष्ट्रपति नियन्त्रणमा छन् र रिपब्लिकन राष्ट्रपति बिना कारण आयुक्तहरू हटाउन स्वतन्त्र भएको भनी तर्क गरेको छ ।
रोबट्र्सले स्लटरको मुद्दा अदालतमा जारी रहेकाले आफ्ना वकिलहरूलाई अर्को हप्तासम्ममा ट्रम्प प्रशासनको तर्कको जवाफ दिन आग्रह गरे । सर्वोच्च अदालतले यसअघि स्वतन्त्र एजेन्सीका अन्य बोर्ड सदस्यहरूलाई हटाउन अनुमति दिएको थियो । तथापि, फेडरल रिजर्भको मामिलामा राष्ट्रपति शक्तिमा केही सीमितता रहेको देखाइएको छ । सोमबारको आदेशले सर्वोच्च अदालतको रूढीवादी बहुमतले सन् १९३५ को ‘हम्फ्रीको कार्यकारी’ निर्णयलाई प्रभावकारी रूपमा परिमार्जन गरेको छ, जसले पूर्वमा स्वतन्त्र बोर्डका सदस्यहरूलाई कारणबिना हटाउन नदिने व्यवस्था गरेको थियो ।
यस निर्णयले शक्तिशाली स्वतन्त्र सङ्घीय एजेन्सीहरूको युगलाई प्रभावित गर्दछ, जसले श्रम सम्बन्ध, रोजगार भेदभाव, एयरवेभ र अन्य क्षेत्रहरू नियमन गर्छन् । यसले रूढीवादी कानूनी विचारधारालाई चुनौती दिएको छ, जस अनुसार प्रशासनिक एजेन्सीहरूले राष्ट्रपतिलाई जवाफ दिनुपर्छ । मामिलाको केन्द्मा रहेको एफटिसीमा स्लटरको मुद्दा रहेको थियो । तल्लो अदालतले उद्धृत गरेको विन्दु अनुसार उनी अदालत प्रक्रियामा जागिर भित्र र बाहिर तीव्र रूपमा गर्दै आएका छन् ।
एफटिसी कंग्रेसद्वारा सिर्जना गरिएको नियामक एजेन्सी हो । यसले उपभोक्ता संरक्षण र अविश्वास कानुन लागू गर्छ । यसको सदस्यता सामान्यतया राष्ट्रपतिको पार्टीका तीन र विपक्षी दलका दुई सदस्यले पुरा गर्छन् । रासस/एपी